Na sobotnim pchlim targu wpadło Ci w oko ciekawe, stare lustro oprawione w szeroką złotą ramę. Na środku jego tafli widoczne były drobne ryski i przebarwienia, ale nie kosztowało wiele, dlatego wkrótce podjęta została decyzja o jego kupnie. Po powieszeniu lustra w przedpokoju stwierdzasz, że te niedoskonałości jednak trochę za bardzo rzucają się w oczy. Co możesz z tym zrobić? Czy da się niskim kosztem samemu odnowić taflę lustra? A jeśli nie, to czy możesz zamówić taką usługę u profesjonalisty i ile to kosztuje? Na te i inne pytania odpowiemy w poniższym artykule.
Czym i jak wyczyścić lustro?
By móc trafnie ocenić stan tafli lustra, konieczne jest staranne jej wyczyszczenie. Do tego celu najlepsze będą środki dedykowane do mycia szyb i luster, takie jak Nano Glass czy Lasipur. Pierwszego użyj, jeśli wygodniejsza jest dla Ciebie aplikacja w sprayu, a lustro nie jest bardzo ubrudzone. Drugi z produktów jest wydajnym koncentratem, który rozcieńczasz wodą, tworząc roztwór roboczy. Ta opcja będzie dla Ciebie lepsza, jeśli warstwa brudu jest dosyć gruba, a także gdy lustro jest sporych rozmiarów. Do mycia użyj miękkiej ścierki z flaneli lub mikrofibry.
Jeśli na powierzchni lustra zaobserwujesz bardziej uporczywe plamy, takie jak ślady po farbie olejnej, możesz je usunąć za pomocą terpentyny. Wszelkie ostre narzędzia, takie jak szpachelka traktujemy jako ostateczność stosowaną tylko i wyłącznie w sytuacji, gdy wszystkie powyższe metody zawiodą.
Czynności możemy wielokrotnie powtórzyć do momentu, w którym z powierzchni lustra znikną wszystkie zabrudzenia, które faktycznie jesteśmy w stanie usunąć. Po wykonaniu powyższych zabiegów okazać się może, że lustro nie jest w aż tak złym stanie, jak na początku sądziliśmy!
Z czego zrobione jest lustro?
Przed oceną stanu lustra dobrze jest poznać, z czego i w jaki sposób jest ono zrobione. Lustro to nic innego jak tafla szkła, której tylna strona pokryta została cienką warstwą substancji odbijającej światło – zazwyczaj jest to srebro. Następnie nakładana jest na nią kolejna warstwa, która pełni funkcję ochronną. Może być to specjalna farba, lakier, miedź lub ołów. Wiele lat temu używano także rtęci, lecz nie ma powodów do obaw – jest małe prawdopodobieństwo, że upolowane przez Ciebie na pchlim targu lustro wytworzone zostało przed dwustu laty.
Po czym poznać, że lustro da się naprawić? Czy da się naprawić lustro samemu?
Po dokładnym wyczyszczeniu tafli lustra możemy przejść do oceny jej stanu. To, na co szczególnie powinniśmy zwracać uwagę to wszelkie ryski, przebarwienia, zmatowienia i czarne plamy. Należy także dokładnie przyjrzeć się krawędziom lustra, których nie przykrywa rama – często to na nich najbardziej widać ząb czasu.
Jeśli na tafli dostrzegliśmy jedynie drobne ryski i zmatowienia, to z powodzeniem możemy odnowić nasze lustro w domu, i to w dodatku niewielkim kosztem. Należy jednak pamiętać, że jeśli mamy choć cień podejrzeń, że lustro może być tak naprawdę wiekowe lub niezwykle cenne, warto odwiedzić specjalistę, zanim samemu rozpoczniemy jakiekolwiek prace odświeżające. Dotyczy to także sytuacji, w której dany przedmiot ma dla nas szczególną wartość sentymentalną. Chcąc nieco przyoszczędzić, możemy tak naprawdę trwale uszkodzić cenną dla nas pamiątkę.
Sytuacja robi się nieco bardziej skomplikowana, jeśli na tafli dostrzeżemy głębokie rysy – amatorskie metody mogą nie wystarczyć do ich usunięcia. Podobnie problematyczne będą charakterystyczne czarne plamy, które oznaczać mogą, że warstwa odbijająca światło zaczęła niszczeć. Konieczne będzie wówczas zdjęcie obydwu warstw (zarówno ochronnej, jak i srebrnej) i ponowne posrebrzenie przedmiotu.
Jest to operacja, która wymaga użycia wielu specjalistycznych narzędzi oraz całego wachlarza chemii. Wszystkie te rzeczy możemy nabyć sami, jednak koszt zakupu może przekroczyć cenę odnowienia lustra u profesjonalisty. Należy też mieć na uwadze, że szklarz z wieloletnim doświadczeniem bez wątpienia zrobi to lepiej.
W sklepach internetowych napotkać możemy farby w sprayu imitujące efekt lustra. Nie są one jednak skuteczne w przypadku renowacji lustra. Nawet jeśli w odpowiednich miejscach zedrzemy wszystkie warstwy i zaaplikujemy farbę, krawędź pomiędzy nową a oryginalną warstwą wciąż pozostanie widoczna. Dodać także należy, że obiecany lustrzany efekt nie jest doskonały – odbicie nie jest tak klarowne, jak przy prawdziwym lustrze, struktura jest nierównomierna, a obraz nieco „przydymiony”.
Jak usunąć rysy na lustrze? Czy da się samemu usunąć rysy na szkle?
UWAGA! Pamiętaj, że poniższe metody są zabiegami amatorskimi, które wykonujesz na własną odpowiedzialność. Efekt takiej renowacji nigdy nie będzie tak dobry, jak po oddaniu lustra w ręce profesjonalisty.
Najprostszą i najszybszą metodą usunięcia drobnych rys z powierzchni lustra jest zakup odpowiedniego środka do polerowania zawierającego tlenek ceru. Może występować on w postaci pasty, mleczka, żelu czy proszku. Kupisz go w sklepie budowlanym lub internecie. Najlepsze efekty osiągniemy, gdy środek rozprowadzimy za pomocą szlifierki mimośrodowej z założonym filcem polerskim. Jeśli nie posiadamy tego sprzętu, użyjmy miękkiej ścierki.
Głębsze rysy możemy wcześniej bardzo delikatnie spłycić i zmatowić przy pomocy papieru ściernego o wysokiej gradacji (około 1500–3000). Należy być przy tym szczególnie ostrożnym – zbyt mocny nacisk może skutkować powstaniem kolejnych zarysowań, z kolei zbyt intensywne pocieranie nagrzeje taflę lustra, która może wówczas pęknąć. Prace należy wykonywać na mokro i przy dobrym oświetleniu. Warto co jakiś czas przetrzeć lustro i narzędzia – nawet drobne ziarenko piasku pozostawione nieumyślnie na tafli spowodować może dalsze zarysowania podczas polerowania.
Kiedy lustro trzeba oddać do szklarza? Ile kosztuje renowacja lustra u szklarza?
Jeśli na tafli zaobserwowaliśmy głębsze zarysowania albo większe czarne plamy, oddanie lustra do szklarza może okazać się koniecznością. Należy przy tym pamiętać, że usługa ta nie jest tania – musimy liczyć się z kosztem kilkuset złotych. Dodatkowo nie każdy szklarz wykonuje tego typu prace. Decyzję o profesjonalnej renowacji tafli lustra warto podjąć, jeśli ma ono dla nas szczególną wartość sentymentalną, jest bardzo wiekowe lub posiada nietypowe cechy, takie jak ciekawy kształt czy fazy. W innym przypadku lepszym rozwiązaniem może okazać się zamówienie nowego lustra.
Jak dbać o odnowione lustro?
Pielęgnacja odnowionego lustra nie jest trudna ani wymagająca, warto jedynie przestrzegać kilku ważnych zasad. Do jego mycia powinniśmy używać wyłącznie miękkich ścierek, np. z mikrofibry. Nawet jeśli na tafli pojawi się jakieś silniejsze zabrudzenie, należy zwalczyć w sobie pokusę usunięcia go za pomocą szorstkiej szmatki czy druciaka. Po usunięciu plamy wydawać się może, że tafla została nienaruszona, jednak niewidoczne gołym okiem drobne ryski z czasem przekształcić się mogą w nieestetyczne zmatowienia. Do czyszczenia powinniśmy używać wyłącznie środków dedykowanych do mycia szyb i luster – do codziennej pielęgnacji doskonały będzie wspomniany już Nano Glass w sprayu.
Dotarliśmy już do końca naszego krótkiego poradnika – mamy nadzieję, że udało Ci się znaleźć odpowiednią metodą odnowienia swojego lustra, a efekt tej renowacji jest znakomity. Życzymy powodzenia w dalszym buszowaniu po pchlich targach i sklepach z antykami!